Nâng tầm giá trị cho "tinh hoa của biển"
Huyện Quỳnh Lưu sở hữu đường bờ biển dài 35km, là vựa muối của tỉnh Nghệ An có 12 hợp tác xã với khoảng 10.000 diêm dân sống bằng nghề làm muối. Làm muối cũng không khác gì so với làm nông, công việc của người dân nơi đây phụ thuộc vào thời tiết, giá muối cũng không nằm ngoài vòng quay "được mùa mất giá, mất mùa được giá".
Chính điều này đã khiến vợ chồng chị Trần Thị Hồng và anh Hồ Xuân Vinh mang trong mình hoài bão phải làm điều gì đó để góp phần nâng cao giá trị cho hạt muối quê hương, giúp cho cuộc sống của diêm dân nơi đây bớt khó khăn khi muối gặp mùa mất giá.
Trong quá trình họ nghiên cứu về muối và công nghệ sản xuất muối thì đã gặp gỡ hàng trăm bà con diêm dân, rồi họ nhận ra một thực tế: Sau khi thu hoạch muối xong, có phụ phẩm là chất lỏng rỉ ra màu nâu vẫn nằm lại cánh đồng muối, diêm dân gọi đó là "mật muối" - đây chính là tinh hoa của biển.
Nếu như Natri là thành phần chủ yếu của loại muối ăn thông thường thì trong mật muối ngoài Natri còn chứa Kali, Magie và khoảng 60 loại vi khoáng khác.
Anh Hồ Xuân Vinh vốn là dân kỹ thuật, sở hữu nhiều sáng kiến trong lĩnh vực nông nghiệp nên đã tự mình mày mò, nghĩ cách để phát huy được hết giá trị của mật muối. Sau 5 năm miệt mài nghiên cứu, anh Vinh đã chế tạo thành công ra các loại máy móc đặc biệt, có thể phân tách đa tầng, giúp tách riêng từng loại vi khoáng có trong mật muối. Công nghệ này của anh Vinh đã nhận được 3 bằng sáng chế của Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công Nghệ). Đây cũng chính là nền tảng quan trọng giúp cho sản phẩm muối của NanoSalt khác biệt so với những loại muối khác đang có trên thị trường.
Năm 2022, đã có khoảng 200 tấn muối NanoSalt được cung cấp ra thị trường. Dự án cũng giành được nhiều giải thưởng cao trong các cuộc thi khởi nghiệp như: Giải nhất Cuộc thi Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong sản xuất, kinh doanh (Techfest 2022), Giải nhì Cuộc thi Khởi nghiệp tỉnh Nghệ An 2022, Giải nhì Cuộc thi Chắp cánh khởi nghiệp xanh, Giải ba Cuộc thi Khởi nghiệp Nông nghiệp đổi mới sáng tạo 2022, Top 10 phát triển dự án khởi nghiệp quốc gia năm 2022.
Chị Trần Thị Hồng Thắm, CEO của Công ty TNHH ABACA Việt Nam, đơn vị sở hữu thương hiệu NanoSalt, tự tin khẳng định: "Chúng tôi là đơn vị đầu tiên tại Việt Nam sản xuất ra dòng muối giảm mặn, có hàm lượng Natri thấp và dòng muối dược liệu chuyên sâu, tốt cho sức khỏe của người dùng".
ABACA Việt Nam là đơn vị độc quyền sáng chế có công nghệ sản xuất đặc biệt, giúp phân tách mật muối thu được của diêm dân thành các nhóm vi khoáng khác nhau. Sau đó tạo ra các dòng sản phẩm tốt cho sức khỏe người dùng thông qua việc điều phối tỷ lệ khoáng chất Magie, Kali và Natri có trong muối. Khi đó, lượng NaCl trong muối sẽ giảm xuống chỉ còn 50%, đồng thời các khoáng chất có lợi được phân tách từ muối biển sẽ được bổ sung vào, tạo nên các sản phẩm muối giảm mặn đa khoáng.
Công nghệ chế biến loại muối dinh dưỡng giảm mặn này có phần nguyên liệu đầu vào chỉ khoảng 10% là muối thô còn 80-90% đầu vào là mật muối, đồng nghĩa với việc giúp tận thu được từng giọt nước biển trên ruộng muối, chị Thắm chia sẻ.
Kể từ khi xuất hiện từ tháng 3/2022, dự án Nanosalt của chị Thắm và Anh Vinh đã giúp thu nhập của nhiều hộ diêm dân trên địa bàn tăng đến 50%. Phần mật muối trước đây diêm dân toàn đổ bỏ giờ đã được anh chị thu mua lại với mức giá bằng một nửa của muối thô.
Đưa muối biển quê hương ra ngoài thế giới
Theo thống kê của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), người Việt Nam ăn mặn gần gấp đôi lượng muối cần thiết, và nước ta cũng là một trong những nước ăn mặt nhất thế giới. Trung bình, một người Việt Nam trưởng thành tiêu thụ tới 9,4 gam muối mỗi ngày, con số này gần gấp đôi so với 5g muối mà WHO khuyến nghị. Điều này kéo dài sẽ dẫn đến một số mối nguy cơ về sức khỏe của người dân như tăng huyết áp hay tử vong do các bệnh về tim mạch.
Trong giai đoạn 2021-2030, Chính phủ đã có đề án phát triển ngành muối, tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao năng suất, chất lượng cũng như đa dạng hóa các sản phẩm muối. "Như vậy, giải pháp của chúng tôi đã phát triển được công nghệ muối giảm mặn để phục vụ nhu cầu của người dân, bắt nhịp được tiêu chí chính sách của Chính phủ, đồng thời tạo giá trị cho cộng đồng diêm dân của huyện Quỳnh Lưu", nhà sáng lập của Nanosalt khẳng định.
Hiện tại, dự án NanoSalt đã sở hữu nhà máy sản muối của riêng mình mới diện tích rộng 800m2, nằm ngay cạnh Quốc lộ 1A. Vị trí này giúp cho việc giao thương hàng hóa thuận lợi hơn. Mỗi tháng, dự án cung cấp khoảng 15-20 tấn muối NanoSalt ra thị trường. Sản phẩm muốn giảm mặn NanoSalt đã đạt được chứng nhận sản phẩm OCOP 3 sao của tỉnh Nghệ An.
Hiện tại, muốn giảm mặn NanoSalt đã có mặt trên 9 tỉnh, thành phố với 39 đại lý và cửa hàng phân phối trên khắp cả nước. Bên cạnh đó, doanh nghiệp này còn cung cấp nguyên liệu cho 5 công ty gia vị và dược liệu, sắp tới sẽ mở rộng thị trường thông qua các nhà thuốc.
Ngoài ra, dự án NanoSalt còn giúp tạo công ăn việc làm cho 10 lao động thường xuyên và 5 lao động thời vụ, với mức thu nhập từ 5 đến 7 triệu đồng/người/tháng.
Mục tiêu trong năm 2023 của Công ty TNHH ABACA Việt Nam là đồng bộ hóa quy trình sản xuất đồng thời nâng cấp quay chuẩn đang áp dụng từ ISO 9000:2002 lên ISO 22000 để đưa sản phẩm muối giảm mặn NanoSalt của mình ra thị trường quốc tế.
Theo đánh giá của nhà sáng lập thương hiệu, xu hướng tiêu dùng trên toàn thế giới hiện nay chính là sử dụng các loại thực phẩm sạch, an toàn và tốt cho sức khỏe. Chính vì thế, chị mong muốn các dòng muối giảm mặn và muối dược liệu của NanoSalt có mặt trên nhiều quốc gia hơn, giúp bà con diêm dân tăng thu nhập, thông qua đó giữ gìn được làng nghề muối truyền thống của quê hương.
CEO Trần Thị Hồng Thắm chia sẻ: "Hy vọng năm 2023, chúng tôi có thể tiếp cận được thị trường Nhật Bản đầu tiên. Chỉ cần xuất khẩu được muối vào thị trường Nhật Bản thì sau này sẽ dễ dàng đi vào các thị trường khác hơn".
